اطلاعات تلفن ۱۱۸

به نظر شما اصلی ترین مشکل ارائه خدمات اینترنت در استان قزوین چیست؟

در حال ثبت و دریافت نتایج ...



اخبار > مقالات


رکود در جریان توسعه مطبوعات محلی قزوین

  • حسن حسن زاده
در عصری که از آن با عنوان «عصر ارتباطات» یاد می کنند برای تحلیل مسایل مختلف اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی نمی توان به ابزارها و وسائط ارتباط جمعی بی توجه یا کم توجه بود. بدون شک این ابزارها نقش بسزایی در شکل گیری رفتارها و پدیده های مختلف دارند. رسانه ها بویژه مطبوعات نیز درمیان وسائط ارتباط جمعی از موقعیت ویژه ای برخوردارند. مطبوعات اصلی ترین عامل شکل گیری افکارعمومی محسوب می شوند.
موضوع این نوشتار اما بررسی فرآیند توسعه در نشریات محلی استان قزوین است. نشریات محلی یکی از گروههای مهم مطبوعاتی محسوب می شوند. به اعتقاد بسیاری از محققان علوم ارتباطات، آینده متعلق به رسانه ها و نشریات بومی است و قدرت اثر بخشی آنان بسیار بیشتر از سایر گروه رسانه های همجنس خود می باشد. جامعه شناسان ارتباطات معتقدند نشریات محلی به دلیل کارکردهای ویژه خود در حوزه مسایل بومی عمده ترین نقش را در شکل گیری رفتارهای اجتماعی در پایه ای ترین سطح خود دارا هستند و در نحوه قضاوت و عکس العمل مردم در سطوح ملی و بین المللی نیز از این رهگذار به شکل غیرمستقیم نقش آفرینی می کنند.
بررسی روند توسعه، مشکلات و موانع فراروی نشریات محلی از این حیث دارای اهمیت فوق العاده ای می باشد. نمی توان بین فرآیند عمومی توسعه مناطق با توسعه رسانه های آن ارتباطی قائل نبود.
اگر انسان را به عنوان محور توسعه بدانیم و رفتارهای انسانی را عامل اصلی کامیابی و ناکامی ها، آنگاه رسانه ها از جمله نشریات محلی دارای اهمیت می شوند چرا که از سرچشمه های مهم شکل گیری رفتارهای انسانی هستند.
در عین حال دیده بانی رفتارهای مسوولان به عنوان یکی از وظایف مهم مطبوعات در هدایت فرآیند توسعه دارای اهمیت است. درباره نسبت اثربخشی یک مطبوعه با توسعه یافتگی آن نیز نیازی به بیان توضیح نمی باشد.

تاریخچه نشریات محلی استان قزوین
قزوین هفتمین شهر ایران است که در آن نشریه منتشر شده است. آغاز انتشار نشریه محلی در این شهر به دوران استبداد صغیر باز می گردد. هنگامی که مشروطه خواهان از سراسر ایران برای فتح پایتخت و برکناری محمدعلی شاه قاجار عازم تهران می شدند، گروهی از آنان در قزوین اقدام به انتشار نشریه ای با نام «قزوین» می کنند که در چهار صفحه با چاپ سنگی منتشر می شود.
پس از این نشریه ، دیار قزوین همواره شاهد انتشار نشریات متنوعی بوده است. در میان مطبوعات منتشر شده قبل از انقلاب، انتشار روزنامه «نوروز قزوین» که به صورت سه شماره در هفته به مدت ۵۰ سال منتشر می شده حائز توجه است.
این مساله نشانگر اهمیت جایگاه رسانه ها نزد مرد این شهرمی باشد. از میان قزوینی ها روزنامه نگاران بنام و آزادیخواهی همچون علی اکبر دهخدا، میرزا واعظ نوروزی و سید اشرف الدین حسینی (نسیم شمال) قبل از انقلاب تربیت یافته و هر یک جزو افراد تأثیرگذار در نهضت آزادیخواهی ایرانیان بوده اند. فقدان اسناد مکتوب و عدم دسترسی به نسخه های نشریات منتشر شده قبل از انقلاب باعث کمبود اطلاعات برای تحلیل جریان های رسانه ای قزوین شده است. اما نکته مهم این است که روند انتشار نامنظم و عمر کوتاه به جز برای یکی - دو مطبوعه محلی – در جریان انتشار مطبوعات محلی قزوین مشاهده می شود. در هر حال شهر قزوین بعد از استبداد صغیر همواره دارای نشریه ای بومی برای شهروندان خود بوده است.

از پیروزی انقلاب تا سال ۱۳۷۶
در این دوران فرآیند انتشار نشریات محلی دستخوش تغییرات آرام ولی مهم می گردد. همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی، قزوین دارای هفته نامه ای به نام «صدای قزوین» است. سردبیر این نشریه، دکتر احمد صدرحاج سید جوادی است که از چهره های سیاسی خوش نام و با نفوذ شهر می باشد. وی در کابینه دولت موقت مرحوم بازرگان، سمت وزارت دادگستری را داشته است. صدای قزوین تا سال ۶۵ در قزوین در چهار صفحه به صورت هفتگی منتشر شده است و در این سال به دلایل نامعلومی روند انتشار آن متوقف می گردد.
توقف انتشار صدای قزوین همزمان با آغاز انتشار هفته نامه ولایت قزوین است. نشریه ای که به صاحب امتیازی و مدیر مسوولی سید عبدالعظیم موسوی، فرماندار وقت قزوین و سردبیری حسن شکیب زاده، از روزنامه نگاران با تجربه و موفق این شهر کار خود را آغاز می کند. ولایت تا اوایل دهه هفتاد یگانه رسانه محلی قزوین محسوب می شود. اما با آغاز انتشار هفته نامه حدیث قزوین توسط جمعی از فرهنگیان این شهر پایان تک صدایی در مطبوعات محلی قزوین اعلام می شود. پس از هفته نامه حدیث، انتشار هفته نامه مینودر قزوین تنوع در جامعه مطبوعاتی این شهر را دو چندان می کند.
از ویژگی های مثبت این دوره در تاریخ انتشار مطبوعات محلی قزوین، افزایش کیفیت چاپ و استفاده از عناصر گرافیکی و عکس در نشریات محلی، تنوع مطالب در صفحات مختلف و پرداختن به سوژه های بومی به شکل پیگیرانه و جدی می باشد. مهمترین سوژه ای که دستمایه حرکت هماهنگ و منسجم مطبوعات محلی در این دوره «استان شدن قزوین» است. روزنامه نگاران و نشریات قزوین در جریان استان شدن نقش مهم و تأثیرگذاری را ایفا نمودند و در هدایت افکار عمومی قزوین تلاش زیادی از خود بروز دادند. با پیروزی سیدمحمد خاتمی در دوم خرداد ۷۶ - که نمونه ای دیگر از هم صدایی جامعه مطبوعاتی قزوین در یک موضوع سیاسی هم محسوب می شود – همسو با تمام کشور تحول در جامعه مطبوعات محلی استان قزوین نیز روندی شتابان به خود گرفت.

۸۴-۷۶؛ دوران پر تلاطم رشد و زوال
مهمترین ویژگی این دوره در تاریخ مطبوعات ایران و قزوین توسعه چشمگیر کمی و کیفی مطبوعات است. با آغاز به کار دولت اصلاحات و آغاز انتشار تأثیرگذارترین روزنامه ایران پس از انقلاب، یعنی روزنامه جامعه، میل مخاطبان به مطالعه نشریات افزایش چشمگیری داشت. توسعه فعالیت های سیاسی، اجتماعی در سطح جامعه به خصوص دانشگاه ها، احزاب و تشکل های غیر دولتی منجر به افزایش تقاضا برای انتشار نشریات گردید. بسیاری از چهره های دانشگاهی، سیاسی و مذهبی در اندیشه انتشار یک مطبوعه برای بیان دیدگاه های خود و جریان سیاسی – اجتماعی همسو با خود افتادند و به تدریج شهروندان در پای دکه های مطبوعاتی با گستره متنوعی از نشریات برای انتخاب مواجه شدند.
قزوین نیز که در آغاز همین دوره استان شدن خود را جشن گرفته بود از این قاعده مستثنی نبود. در آغاز این دوره یک اتفاق مهم در جریان اتشار مطبوعات محلی رخ داد. آغاز به کار هفته نامه«طلوع قزوین» که به عنوان نخستین ارگان جناح موسوم به راست یا محافظه کار منتشر می شود.
انتشار طلوع، نویدگر آغاز چند صدایی سیاسی در جامعه مطبوعات قزوین بود. امری مبارک که البته در کنار خود آموزه های مهمی را برای اهالی مطبوعاتی قزوین داشت. طلوع در دوران انتشارخود با بهره گیری از مشاوران مطبوعاتی حاذقی در تهران، توانست خود را بیش از همتایان با سابقه خویش به الگوی انتشاریک رسانه بومی نزدیک کند. این ویژگی طلوع فارغ از جهت گیری سیاسی آن بسیار مهم و آموزنده است.
علاوه بر طلوع، در این دوره شاهد انتشار نشریاتی چون« نامه قزوین»، «عارف»، «تابان»، «نسیم سحر»، «صدای صنعت»، «مادران و دختران»، «پیام شهر»، «مینوی خرد»، «دریچه هنر» و... بودیم.
علاوه بر تنوع در تعداد و موضوعات نشریات منتشره، در این دوره شاهد حضور و نقش آفرینی نمایندگان قشر روشنفکران و طبقه متوسط اجتماع در نشریات محلی قزوین بودیم. دانشجیوان به خصوص فعالان جنبش دانشجویی، روشنفکران ملی – مذهبی، هنرمندان، فرهنگیان، فعالان تشکل های غیر دولتی و اساتید دانشگاه از جمله اقشاری بودند که آثار آنان در صفحات مختلف نشریات محلی قزوین دیده می شود.
حضور پررنگ بانوان و فعالان عرصه دفاع از حقوق زنان در بدنه تحریریه مطبوعات محلی قزوین در این دوره نیز مساله مهم دیگری است که باید به آن اشاره کرد.
بهار مطبوعات قزوین هم مانند سایر نقاط کشور دیری نپایید و موجی از توقیف و تعطیلی گریبانگر آنان شد. پرونده های متعددی در دادگاه مطبوعات قزوین مطرح شد و دامنه آن از ولایت، کهنسال ترین مطبوعه محلی قزوین – در اندیشه تبدیل شدن به روزنامه بود – تا نامه قزوین – که جوان ترین آنها بود - را فراگرفت.
بعضی نشریات هم مانند عارف به دلیل تهدیدها اقدام به توقف روند انتشار خود کردند. توقف انتشار هفته نامه طلوع توسط گردانندگان آن هم اتفاق مهم دیگر این دوره بود. مطبوعات محلی قزوین در این دوره به استفاده از رایانه در فرآیند صفحه آرایی خود روآوردند و از تکنیک های نوین لیتوگرافی و چاپ بهره برداری کردند. تغییر روند انتشارهفته نامه ولایت به روزنامه که پس از کش و قوس فراوان به صورت ۳ شماره در هفته منتشر شد رخداد دیگری بود که در این دوره حادث گرید.، نشریات محلی قزوین در این دوره بارها شاهد تغییر کادر مدیریت، سردبیری و تحریه خود بودند و این مساله روند و محتوای انتشار آنها تأثیر عمده ای می گذاشت.
اتفاق مهم دیگری که در این دوره رخ داد آغاز به کار شبکه های الکترونیک اطلاع رسانی و نمایندگی خبرگزاری های رسمی به همراه فعالیت چندین تشکل غیردولتی در حوزه روزنامه نگاری در قزوین بود.
شبکه اطلاع رسانی استان قزوین تحت نظر سازمان همیاری شهرداری های استان به عنوان اولین روزنامه الکترونیک فعالیت خود را در این سال ها آغاز کرد. تولید اخبار و گزارشات متنوع توسط این مجموعه ها منجر به افزایش تنوع مطالب نشریات محلی قزوین شد.

از ۸۴ تا امروز
دوران حاضر را علیرغم کاهش تعداد نشریات محلی نسبت به قبل شاید بتوان در آغاز دوران ثبات نسبی نشریات محلی قزوین نامید.
براساس پژوهش مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه ها، وابسته به وزارت کشور ارشاد از آمار واحدها وشاغلان در مطبوعات و خبرگزاری های کشور استان قزوین در حال حاضر دارای ۹ نشریه است. از این نظر قزوین در میان استان های کشور تنها بالاتر از خراسان جنوبی با ۵ نشریه است. چیزی حدود ۵/۰ درصد از کل نشریات کشور متعلق به قزوین است. همچنین در استان ۷ خبرگزاری و ۳۴ دفتر نمایندگی و پخش مطبوعات فعال است.
۱۰۶ تن در نشریات قزوین به کار مشغول هستند که ۰/۵ درصد شاغلان کل کشور در این حوزه را شامل می شوند.از این تعداد ۳۴ درصد مدرک تحصیلی دیپلم یا کمتر دارند!۲۱ درصد دارای مدرک تحصیلی فوق دیپلم هستند و ۳۴ درصد لیسانس دارند.۸ درصد دارای مدرک فوق لیسانس و مابقی آنان نیز حوزوی هستند.
از تمامی فعالان حوزه نشریات تنها ۶ تن دارای مدرک کارشناسی علوم ارتباطات و ۴ تن علوم اجتماعی – به عنوان دو رشته مهم در حوزه روزنامه نگاری و ارتباطات – هستند.
۵۱ تن (۴۸ درصد ) ازفعالان در این حوزه به صورت تمام وقت و ۵۵ تن ( ۵۲ درصد ) به صورت پاره وقت مشغول به کارند.۷۷ تن ( ۷۳ درصد ) از آنان نیز سابقه کاری کمتر از ۱۰ سال دارند.
در زمینه فراوانی مشاغل نیز از ۱۰۶ تن شاغل در نشریات محلی قزوین ۵ تن مدیر مسوول ، ۳ تن مدیر داخلی ، ۷ تن سردبیر ، ۴ تن معاون سردبیر ، ۱۳ تن دبیر سرویس ، ۲۷ تن خبرنگار ، ۲ تن مقاله نویس ، ۴ تن مترجم ، نویسنده و شاعر ، ۴ تن ویراستار و یک تن عکاس هستند.همچنین ۱۵ تن به مشاغل اداری و ۱۶ تن به مشاغل فنی اشتغال دارند.
از ۳۴۷ تن فعال در نشریات ، خبرگزاری ها و نمایندگی مطبوعات ، ۲۳۸ تن ( ۶۹ درصد ) فاقد هرگونه پوشش بیمه ای می باشند.همچنین تنها ۴۱ درصد از شاغلان در نشریات محلی قزوین دوره آموزشی مرتبطی را طی کرده اند که البته ۵۸ درصد آنها نیز تنها موفق به گذراندن تنها یک دوره آموزشی گشته اند.
نگاهی به این آمار ها که در اواخر سال ۸۴ تهیه شده است بیانگر نکات مهمی است.آمار تحصیلات و آموزش های شاغلان نشریات محلی استان قزوین باید مورد توجه مدیران نشریات و مسوولان ذیربط قرار گیرد و برای ارتقای آنان تصمیم ویژه ای اتخاذ گردد.تلاش برای رفع مشکلات عمده اهالی مطبوعات به ویژه مشکل بیمه ، حقوق و دستمزد ، مسکن ، قوانین و مقررات و حمایت های قضایی و صنفی نیز باید در اولویت اقدامات مسوولان قرار گیرد.
نشریات محلی قزوین از عدم تناسب میان تعداد شاغلان و پست های تخصصی مورد نیازرنج می برند و این وضع منجر به افزایش فشار کار و کاهش بهره وری خواهد شد.
اگرچه در این روزها خبری از توقیف یا تعطیلی نشریات محلی در استان به گوش نمی رسد و این مساله را باید به فال نیک گرفت اما تغییر گفتمان ارتباطی مسوولان استان با خبرنگاران نگران کننده است.فرآیند رشد در بدنه نشریات محلی قزوین مدت هاست که به فراموشی سپرده شده است و نمایندگان قشر روشنفکر نه تنها از مشارکت در انتشار نشریات استقبالی نمی کنند بلکه حتی با نوشتن نیز قهر کرده اند و به خواندن مطبوعات محلی اکتفا می کنند. در این وضعیت کارشناسان و پیشکسوتان مطبوعات محلی قزوین نگران آینده مطبوعات محلی در قزوین هستند. استانی که روزگاری بیش از ۱۰ نشریه به شکل همزمان در پیشخوان روزنامه فروشی های آن یافت می شد و به گفته مدیر کل وقت مطبوعات داخلی وزارت ارشاد از جمله شهرهای برتر کشور بود در این روزها در لیست تعداد نشریات استان ها از آخر دوم است!!!
علاوه بر مباحث آماری کم توجهی به مقولات مهم نیروی انسانی و محتوا مساله مهمی است که وضعیت نشریات محلی را مخاطره آمیز می نماید.در چنین وضعی رکود در جریان توسعه مطیوعات محلی قزوین به وضوح نمایان است و باید برای آن در اسرع وقت چاره ای اندیشید.

پنجشنبه ۱۱ مرداد ۱۳۸۶
۲۰:۲۲:۲۹



وضعیت هوای فعلی
۱۹ºC
آسمان صاف


اوقات شرعی امروز
به افق قزوین
اذان صبح:  
طلوع خورشید:  
اذان ظهر:  
غروب خورشید:  
اذان مغرب:  
rahim-moazenzadeh.swf--

راهنمای مسافت شهرهای ایران
مبدا:
مقصد:
مسافت:

راهنمای مسافت شهرهای استان قزوین
مبدا:
مقصد:
مسافت:


تعداد بازدیدکنندگان کنونی: ۵
تعداد کل بازدید کنندگان: ۹۱۵۰۱۷




qazvin قزوين قزوين ghazvin gazvin caspain kazvin kasvin casbin alborz ISP sms internet weblog ADSL history art iran qazvin.net forum picture news network chat استان شهر ميراث ميراث آتار تاريخ تاريخ فرهنگ جفرافيا جغرافيا کاسپین كاسپين هنر خبر ايران ايران تاکستان شهر صنعتي شهر صنعتي صنعت تالار گفتمان عکس اينترنت اينترنت قزويني قزويني شبکه دهخدا چت دانشگاه گردشگری گردشگري تلفن ۱۱۸ هواشناسي هواشناسی کاریابی كاريابي نقشه وبلاگ خبر اخبار استان اطلاع رسانی شبكه رساني الموت وبلاگ بهترین بهترين رایگان رايگان پیامک پيامك اوقات شرعی شرعي نرخ طلا ارز سکه سكه راهنما مسافت عكس تصویر تصوير تصاویر تصاوير رجایی رجايي البرز تاریخ تاريخ گروهی گروهي تبلیغات تبليغات تبلیغ تبليغ